en | pl
O MUZEUM WYSTAWY WYDARZENIA BADANIA/PROJEKTY EDUKACJA WYDAWNICTWA PRASA ZBIORY ONLINE

MUZEUM HISTORII FOTOGRAFII
X
X


EDUKACJA / teksty
Podręcznik fotografii dla początkujących
Magdalena Skrejko

Z cyklu: Stare podręczniki fotografii i ich autorzy 
Część czwarta: Podręcznik fotografii dla początkujących
 

1/5


Niniejsza książeczka przeznaczona jest dosłownie dla wszystkichn – celem jej jest wprowadzenie zupełnego laika w początkowe wiadomości praktyczne (…)


Wszak właśnie z tych „pstrykaczów” wyrastają talenty i artyści, a choćby ktoś nie miał takich aspiracji, należy mu się pełne uznanie za zajęcie się rzeczą piękną i interesującą jaką jest fotografja

– napisali we wstępie do swojej książki Tadeusz Cyprian (1898-1979) i Bolesław Gardulski (1885-1961). Obaj panowie byli absolwentami prawa, obaj pełnili zaszczytne funkcje sędziego. Z zamiłowania jednak byli fotografami, czy raczej fotografikami – jak od 1927 roku należało mówić o ambitnych praktykach i teoretykach w dziedzinie fotografowania.

W 1928 roku Kazimierz Greger, właściciel Składu Aparatów i Przyborów Fotograficznych z Poznania, wydał Podręcznik fotografii dla początkujących Tadeusza Cypriana i Bolesława Gardulskiego. Rok póŁºniej w tym samym wydawnictwie ukazało się drugie wydanie książki, rozszerzone i uzupełnione. Ta mierząca 15x12 cm i licząca 107 stron książeczka podzielona została na pięć części, z których rozdziały I - III opracował dr Tadeusz Cyprian, a kolejne Bolesław Gardulski. Autorzy odpowiadają na pytanie: skąd bierze się obraz fotograficzny? Opisują materiał negatywowy i pozytywowy, przedstawiają procesy wywoływania i utrwalania fotografii, omawiają zagadnienia dotyczące powiększeń. Tekst uzupełniają rysunki aparatów fotograficznych: kamer składanych, lustrzanych i na błony zwijane, a nawet stereoskopowych, ale także migawek, statywów, obiektywów. I choć rysunki wydają się dziś nieco zabawne i naiwne, warto się im dobrze przyjrzeć. Książka uzupełniona została o tabelę naświetleń ułożoną przez dr. Tadeusza Cypriana, której przedruk Autor zastrzegł sobie w podpisie. Nie umknie uwadze czytelnika XII tablic przedstawiających portrety i krajobrazy w pozytywie i negatywie, za pomocą których Autorzy objaśniają: różnice oświetlenia, przerysowania perspektywiczne, negatywy niedowołane i przewołane czy nierównomierne zalanie emulsji.
W książce zamieszczono eleganckie reklamy papierów, płyt, błon i chemikaliów marki Gevaert i Alfa oraz firmy Lumière, a także kamer Zeiss Ikon. Warto dodać, że cena w całej Polsce za egzemplarz Podręcznika wynosiła tylko 1,50 zł.

To, co w podręczniku dotychczas powiedziano, to minimum wiedzy, jaką każdy amator, który nie chce ograniczyć się tylko do „pstryknięcia” na chybił trafił, powinien nabyć. Wiedza ta powinna mu wystarczyć do uzyskania dobrego negatywu i ładnej, bez zarzutu odbitki, a nawet pięknego powiększenia.
– Kończą, żegnając się z czytelnikiem Autorzy.

Zarówno Tadeusz Cyprian jak i Bolesław Gardulski nie byli nowicjuszami w dziedzinie teorii fotografii. Swoimi umiejętnościami i doświadczeniem dzielili się na łamach Polskiego Przeglądu Fotograficznego, który od 1925 roku wychodził pod redakcją Cypriana. W latach 1925-1930 Bolesław Gardulski opisywał w nim działalność Towarzystwa Fotograficznego w Poznaniu, omawiał wyniki konkursów fotograficznych, prowadził „kącik krytyczny”, pisał sprawozdania z wystaw krajowych i zagranicznych oraz zjazdów delegatów polskich zrzeszeń fotograficznych. Współpracował także z Fotografem Polskim, na kartach którego, jako jedyny w Polsce opisał technikę Hochheimera. Dzięki zaangażowaniu i przedsiębiorczości Gardulskiego został zorganizowany w Krakowie, w 1934 roku pierwszy w Polsce „Invitation Salon” - „Salon Zaproszonych” czyli III Międzynarodowa Wystawa Fotografiki.
Tadeusz Cyprian jest autorem innych samouczków: Podręcznika fotografii „Alfa” z 1932/33 oraz Podręcznika fotografii amatorskiej wydanego w 1933 roku. Jednak każdemu znawcy literatury fachowej znany jest z tytułu: Fotografia. Technika i technologia, który wydany został w 1953 roku, i który dla wielu stanowi swoisty elementarz fotografii.
Tadeusz Cyprian na łamach Fotografa Polskiego walczył „O jednolite słownictwo fotograficzne”, a w Nowościach Fotograficznych powątpiewał w to, „Czy my umiemy fotografować?”
Często jednak nie pamięta się o tym, że dr Tadeusz Cyprian był delegowany przez Ministerstwo Sprawiedliwości na proces norymberski jako jeden z czterech członków delegacji, której przewodniczył prof. Marian Muszkat.
Obaj Autorzy Podręcznika… byli aktywnymi działaczami Polskiego Towarzystwa Miłośników Fotografii w Poznaniu, poznańskiego Oddziału Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego, członkami Fotoklubu Polskiego, Związku Polskich Artystów Fotografików – Cyprian od 1947, Gardulski od 1949.

Namawiamy do chwili relaksu przy Podręczniku fotografii dla początkujących.


do góry
© Copyright MHF w Krakowie, 2017
© Copyright MHF w Krakowie, 2017
Design: teren prywatny
Design: teren prywatny
Dofinansowano ze środków
Programu Wieloletniego Kultura+